Zimski Krstovdan – "valja" da se opere sav veš i očisti kuća

Srpska pravoslavna crkva slavi Krstovdan, kao uspomenu na prve hrišćane koji su primili vjeru na samom početku hrišćanske propovijedi.

Prema tradiciji, u srpskoj crkvi i narodu dan krštenja prvih hrišćana poznat je kao Zimski Krstovdan, kada se proslavljaju Sveti Teopemt i Teona.

Praznik se vezuje za Bogojavljenje i krštenje Isusa Hristosa, kao i za dan posvećen Svetom Јovanu Krstitelju, koji ga je krstio u rijeci Јordanu.

Krstovdan se slavi uvijek uoči Bogojavljenja i spada u nepokretne praznike. U kalendaru nije obilježen crvenim slovom, za razliku od Krstovdana koji se slavi 27. septembra kao uspomenu na pronalaženje Časnog Krsta na kome je Gospod razapet.

U pravoslavnim hramovima na Krstovdan služi se liturgija Svetog Јovana Zlatoustog, uz obred velikog osvećenja vode, koji prati praznično bogosluženje.

Običaji i vjerovanja

Krstovdanska vodica se nakon vodoosvećenja dijeli vjernicima i, prema običaju, čuva se u kućama radi zdravlja.

Krstovdan uoči Bogojavljenja posni je dan za pravoslavne vjernike, bez obzira na to koji dan "pada" u nedjelji.

U pojedinim dijelovima Srbije na Krstovdan "valja" da se opere sav veš i očisti kuća, a po narodnom predskazivanju vremena, koji vjetar duva na Krstovdan, duvaće tokom godine.

U 12 dana, od Božića zaključno sa Krstovdanom, ogleda se 12 mjeseci godine koja dolazi, pa kakvo je vrijeme kog dana takvo će biti u mjesecu koji tom danu odgovara po redosljedu. Ako je na Krstovdan oblačno, zima će biti bogata snegom.